كروسينسكى ( مترجم : مهراب اميرى )

203

ده سفرنامه ( فارسى )

ارتش ايران اطلاعاتى كه در مورد قشون ايران به دست آورده‌ام چندان مورد رضايت من نيست ، و در حقيقت اين مطالب را از بعضى افراد كه با مسائل قشون سروكار داشته‌اند كسب نمودم . تمام دستجات قشون ايران در خدمت شاه هستند و عده‌اى از خوانين بزرگ صاحب طايفه در رأس افواج ابوابجمعى خود هستند . ظاهرا تمام رؤساى اين طوايف از شاه اطاعت مىنمايند . اين خوانين به صورت ملوك الطوايفى عمل نمىكنند بلكه به‌طور منظم از طرف دولت صاحب تيول و حقوق رسمى مىباشند معمولا اين دستجات نظامى در حيطه تحت فرمان خان خود خدمت مىكنند و براى اينكه شاه از صداقت و وفادارى هر رئيس طايفه مطمئن باشد خود خان يا پسرش را به عنوان گروگان در دربار نگاه مىدارد . قشون ايران معمولا از دستجات سواره‌نظام تشكيل مىگردد مگر در موقعى كه آنها بخواهند قلعه يا شهرى را محاصره نمايند در آن موقع دستجاتى از پياده‌نظام را تشكيل مىدهند سلاح و اسب و لباس و ديگر وسايل ضرورى افراد قشون از خزانه‌شاهى پرداخت مىگردد و هر سرباز ساليانه بين ده تا پانزده تومان حقوق به اضافه « سيورسات » يعنى عليق و علوفه براى اسبان و مقدارى گندم ، برنج ، و روغن و همچنين مبلغى انعام و پاداش دريافت مىنمايند كه در مورد رقم اخير الذكر چندان مطمئن نيستم با اينكه پرداخت چنين مبلغى در ايران خيلى زياد است كه ( به‌نظر من چهار تا پنج برابر مبلغ مشابهى است كه در انگلستان پرداخت مىگردد يعنى در حدود پنجاه و شش گنيز . ) . هر رژيمان در ارتش ايران متشكل از هزار سرباز است كه زير نظر يك مين‌باشى و هر صد نفر تحت فرمان يك يوزباشى